A. Çocukluk Travmaları
Kazalar, düşmeler, spor yaralanmaları, araba kazaları, ameliyatlar, tıbbi işlemler, ev içi şiddet, fiziksel ve cinsel taciz,ihmal, zorbalık, boşanma, sevilen birinin ya da evcil hayvanın ölümü gibi çocuğun yaşamına veya bedensel bütünlüğüne tehdit oluşturan korkutucu, tehlikeli veya şiddet içeren olaylar çocuklar için travmatik olarak tanımlanır. Travmaya maruz kalan çocuk ve ergenlerde yaşadıkları olayı, ya kâbuslarında veya üzücü rüyalarda, ya da anılarında tekrar tekrar yaşarlar. Olayı hatırlatan bir durumla karşılaştıklarında kalp atışının hızlanması, nefesin kesilmesi veya duygusal sıkıntıyla tepki verirler. Düşüncelerinde sürekli kötümser olurlar. “İşe yaramaz biriyim.”, “Dünya çok düzensiz.”, “Hiç kimseye inanmıyorum.” gibi karamsar düşünceler ifade ederler. Gergin, öfkeli, aşırı tetikte olma hâli, konsantrasyon problemi, uykusuzluk veya yoğun irkilme tepkileri gösterebilirler.
Bu belirtilerin yanısıra travmanın, özellikle küçük çocuklarda, beyin gelişimi üzerinde olumsuz etkileri olur, çocukların beyinlerinde gerçekleşen bu değişimler sonucunda dil, ince ve kaba motor beceriler, dikkat ve öğrenme süreçleri, sosyal ve duygusal becerilerinde bozulmalar görülür. Travmanın tedavisinde temel unsurlar çocuğun yeniden güvenlik ve yeterlik hissi kurmasını, yeniden canlanmalar, yoğun duygular, bedensel duyumlar ve dürtüsel davranışlar ile baş edebilmesini, beden ve zihne hakim olmasını ve yönetmesini desteklemektir.
